تاریخ ادبیات آذربایجان / مطالب علمی، ادبی، فرهنگی

زمخشری و مقدمه الادب

   آنادیلیمیز تاریخ بویو ده یرلی اثرلره صاحب چیخمیش، تاسفله 80 ایللیک بوغونتو بیزی و ملتیمیزی بو ادبیات و دیلین زنگین لیگی و گؤزه للیگیندن خبرسیر قویموشدور. بو آرادا، 5جی یوزایلده یازیلان مقدمه الادب اثری، ابوالقاسم زمخشری طرفیندن دونیا بویو تانینمیش بیر اثردیر و اونون الیازما نسخه لری اؤز وطنیمیزده ده بوللو – بوللو موجوددور.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  شنبه چهارم بهمن 1393ساعت 16:48  توسط م. کریمی | 

خواجه دهّانی

   خواجه دهانی خراسان تورکلریندن اولاراق، آذربایجان ادبیاتی نین کلاسیک شاعرلریندن تانینیر. او، سلجوقیلر زمانیندا اونلاردان اجازه آلاراق خراساندان آنادولویا گتمیش و سونرا ایلخانیلار زمانی یئنه اونلارین اذنی ایله خراسانا دؤنموشدور. خواجه دهانی تورکجه و فارسیجا اثرلرین مؤلفی دیر. اونون ان اؤنملی اثری شاهنامه سلجوقی اولورسا دا، آنادیلینده سؤیله دیگی بالاجا بیر غزللر دیوانی اونون شهرت تاپماسیندا بؤیوک رول اوینامیشدیر و بوگونه قده ر ده، خواجه دهانی تورکی غزللریله تانینیر.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  چهارشنبه یکم بهمن 1393ساعت 17:21  توسط م. کریمی | 

شیاط حمزه(610 – 690ق)

اجل دوتموش الينده بير اولو جام،

كي اول جامين ايچي دولو سرانجام.

کیمه آییق سونار كيمه ايچرميش،

كيمي اسـروك ياتيـر توپراقدا مدام. 

 


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  یکشنبه بیست و یکم دی 1393ساعت 4:33  توسط م. کریمی | 

دده قورقود بیر کتابدیر . . .

م. کریمی

   دده قورقود کتابی آذربایجان ادبیاتی نین شاه اثری اولاراق، اونون حاققیندا دونیادا آراشدیرمالار و اینجه­له­مه­لر چوخ اولورسا دا، ایراندا یوخ حدّینده دیر. هله بو کتابین یازییا آلیندیغی باره ده هئچ بیر یازی گؤرمه میشیک. گاهدان دده قورقودو یازیلی ادبیاتدان و گاهدان شفاهی ادبیاتدان ساییریق. اگر شفاهی ادبیاتدان ساییلیر، نییه بس آدی "کتاب" قویولموشدور؟  


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  پنجشنبه یازدهم دی 1393ساعت 11:35  توسط م. کریمی | 

محمدرضا كریمی

   حكیم نظامی گنجوی ایران ادبیاتی نـین ان گؤركملی شاعـرلریندن بیری، فارس

ادبیاتی نـین اساسلاریندان اولاراق، آذربایجان تورک ادبیاتی نـین دا بـانی لرینـدن

سایـیلیر.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  دوشنبه هشتم دی 1393ساعت 21:13  توسط م. کریمی | 

آذربایجان شیفاهی ادبیاتی یاخود تاریخ ادبیات آذربایجانین اوچونجو جیلدی

یازان: حسین مسعودی

اوستاد محمدرضا کریمی­ نین آلتی جیلدلیک آذربایجان ادبیاتی تاریخی­نین اوچونجو جیلدی آذربایجان شیفاهی ادبیاتی آدییلا  680صحیفه ده "انتشارات تکدرخت" واسیطه سیله 1388 جی گونش ایلینده فارس دیلینده تورکجه اؤرنک­لرله چاپ اولونموشدور. بو کتاب بیر مقدمه و دوققوز بؤلوم یا قولدان عیبارتدیر


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  یکشنبه سی ام آذر 1393ساعت 12:19  توسط م. کریمی | 

خواجه علي خوارزمي و يوسف و زليخا

يوسف و زليخا به عنوان قصه‌اي برگرفته از قرآن كريم ـ كه در آن «احسن­القصص» ناميده شده است در ميان ملت‌هاي مسلمان دست مايه‌ي هنري و خلاقيت‌هاي ادبي شاعران قرار گرفته است و آثاري به زبانهاي فارسي، تركي و عربي آفريده شده است.  در ايران اسلامي نيز شاعران بسياري قدرت و خلاقيت هنري خويش را در اين زمينه آزموده‌اند و كساني چون حكيم فردوسي، ناظم هروي، عمعق بخارايي، عبدالرحمن جامي و ديگران « يوسف و زليخا » را به نظم فارسي كشيده‌اند.  دكتر خيام‌پور از بيست و پنج شاعر فارسي گوي نام مي‌برد كه يوسف و زليخا را به شعر سروده‌اند.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  جمعه بیست و هشتم آذر 1393ساعت 11:26  توسط م. کریمی | 

محمود شبستري

محمود شبستري يكي از متفكران و انديشمندان قرن هفتم هجری 13 ميلادي است كه نامش با گلشن راز كه در تبيين مسايل تصوف و عرفان نوشته شده است در جهان جاودانه گشته است.  در دوران حيات او تصوف با تمام پيچيدگي‌ها و ارتباطاتش با علوم مختلف مانند كلام، زبان، شعر و در تمامي  سرزمين­هاي ايران، قفقاز، آناتولي تا مصر و سوريه، دنياي اسلام را دربر گرفته بود و شبستري با رازگشايي مفاهيم عرفاني و واژگان خاص اهل تصوف در گسترش اينگونه ادبيات، خدمات بسيار شايسته‌اي را ارايه داد.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  جمعه بیست و هشتم آذر 1393ساعت 11:16  توسط م. کریمی | 

شهاب الدين سهروردي

شهاب­ الدين ابوالفتح يحيي بن سهروردي در سال 549 هـ در روستاي سهرورد از توابع شهر زنجان به دنيا آمده و در سال 587 متهم به الحاد گرديده و به قتل رسيده است.[1]

اين فيلسوف عاليقدر و شاعر و سخنور بزرگ، تحصيلات ابتدايي خود را در مراغه به پايان رسانده، بر علوم فقه و فلسفه تسلط كامل يافته و در پي كسب كمالات بيشتر اكثر شهراي خاورميانه را زير پا نهاده و به دنبال تكميل علوم ديني رفته است و درنتيجه‌ي استعداد شايان و تلاش بي­وقفه‌اش درفلسفه به حدي رسيده است كه يكي از چهار مكتب اصلي اسلام يعني اشراقيه را بنا نهاده است و آثار زيادي در علم و فلسفه نوشته است كه « حکمة­الاشراق» يكي از برجسته‌ترين آثار و شاهكار اصلي اوست.

 

 


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  جمعه بیست و هشتم آذر 1393ساعت 10:59  توسط م. کریمی | 

اجل دوتموش الينده بير اولوجام،

كي اول جامين ايچي دولو سرانجام.

کیمه آییق سونار كيمه ايچرميش،

كيمي اسـروك ياتيـر توپراقدا مدام.

جمله‌ي محققين بر اين باورند كه شياط حمزه در قرن هفتم هجری (حدود سالهای 610 الی 690 زندگی کرده است) در آغ شهر به دنيا آمده و سرزمين‌هاي آذربايجان و آناتولي را زير پا نهاده و با مردم جوشيده است. او به مكتب اخي‌گري ـ يكي از طريقت‌‌هاي صوفيانه پيوسته و از مبلغان و درويشان اين طريقت بوده است. 


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  سه شنبه هجدهم آذر 1393ساعت 18:41  توسط م. کریمی | 

بیزه تولو وئر ایاغی، بهاری بیلمه­یه­لیم،   

ساچینی چؤز، شاها، لیل و نهاری بیلمه­یه­لیم.

تبسّم ائیله­گیل و سؤیله­مه بیزه هرگز   

دیلک بو ایسه کی، سرّ و جهاری بیلمه­یه­لیم.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  یکشنبه هجدهم آبان 1393ساعت 18:16  توسط م. کریمی | 

سوخته کؤنوللره قیلدی یئنه جار عشق        

ای نئجه عاشقلری قیلدی یئنه زار عشق.

 


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  یکشنبه هجدهم آبان 1393ساعت 18:13  توسط م. کریمی | 

قاضی برهان الدینین شعر دونیاسی

   شاعر آنادیلیمیزین بوتون اینجه لیکلرینه دریندن تانیش اولموش و اونون گلیشمه­سینه یاردیمچی اولموشدور. دیوانی­نین یازیلماسینا نظارت ائده­ن شاعر، اونون دوزگون یازیلماسینا، سؤزجوکلرین دوز و دوغرو یازیلماسی، هابئله صرف و نحوینه دقت یئتیرمه­لی­دیر.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  یکشنبه هجدهم آبان 1393ساعت 18:8  توسط م. کریمی | 

برهان الدین دیوانی­نین الیازماسی

   قاضی برهان­الدین­ین کامل الیازما نسخه­سی الده­دیر. بو الیازما شاعرین اؤز حیاتی چاغیندا، بلکه ده اؤز نظارتی آلتیندا یازیلمیشدیر. بو نسخه­نی سلطان احمد برهان­الدین سارایی­نین مخصوص کاتب و خطّاطی اولان خلیل ابن احمد 606 صحیفه­ده یازیب و مرتب ادتمیشدیر.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  یکشنبه هجدهم آبان 1393ساعت 18:3  توسط م. کریمی | 

سلطان احمد برهان الدین تورکی دیوانی

 

 

   قاضی برهان­الدین، آذربایجان ادبیاتی­نین گؤرکملی نماینده­لریندن بیری­دیر کی بؤیوک بیر سلطان اولاراق، بیر قاضی و فقیه، عینی حالدا بیر بؤیوک شاعر ده اولموش، هم تاریخده ده­یرلی بیر رول اوینامیش و هم ادبیات ساحه­سینده ایلک غزللر دیوانینی یاراتماقلا گؤستردیگی خدمتلره گؤره قالارقی سیمالارین بیری اولموشدور.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  یکشنبه هجدهم آبان 1393ساعت 18:1  توسط م. کریمی | 

یوسف مداح

   یوسف مداح آذربایجان ادبیاتیندا عمادالدین نسیمی دن اؤنجه یازیب یارادان شاعیرلر آراسیندا گؤرکملی بیر شاعیردیر کی ورقا و گلشا اثریله علم و ادب دونیاسیندا شهرت قازانیب، گؤزه­ل حیکایه­لر ایله خالق ایچینده یاشاییر. یوسف مداح حاققیندا الده اولان معلومات آز اولورسا دا، بیر نئچه اثری اللرده­دیر.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  سه شنبه بیست و نهم مهر 1393ساعت 21:15  توسط م. کریمی | 

ساکاها

    سکاها در تاریخ آذربایجان جایگاه ویژه­ای دارند و در تاریخ زبان این سرزمین تاثیر خود را نهاده­اند. امروز هنوز هم نام برخی از محل­ها همچنان مشتق از زبان سکاها باقیمانده است. از آن جمله نام سیستان، سقز، اسکیت، ساسان، اشکوزا، اشک و... از زبان سکاها مانده است. 


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  سه شنبه بیست و نهم مهر 1393ساعت 21:15  توسط م. کریمی | 

در تداوم تاریخ، از اشکانیان به عنوان یک امپراتوری ترک نام برده می­شود. اما هخامنشیان و ساسانیان تمام هم خود را برای نابودی و از بین بردن همه­ی آثار باقی مانده از فرهنگهای پیشین بکار برده­اند. تا اینکه فجر اسلام طلوع کرده و توانست ظلم و فرهنگ شاهنشاهی را نابود نماید. از پس دو قرن سکوت، فرهنگ اسلامی در ایران رونق گرفت و فرهنگ ایرانی – اسلامی بوجود آمد.  


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  سه شنبه بیست و نهم مهر 1393ساعت 21:15  توسط م. کریمی | 

یوسف مداح

   یوسف مداح آذربایجان ادبیاتیندا عمادالدین نسیمی دن اؤنجه یازیب یارادان شاعیرلر آراسیندا گؤرکملی بیر شاعیردیر کی ورقا و گلشا اثریله علم و ادب دونیاسیندا شهرت قازانیب، گؤزه­ل حیکایه­لر ایله خالق ایچینده یاشاییر. یوسف مداح حاققیندا الده اولان معلومات آز اولورسا دا، بیر نئچه اثری اللرده­دیر.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  سه شنبه بیست و نهم مهر 1393ساعت 21:14  توسط م. کریمی | 

یوسف مداح

   یوسف مداح آذربایجان ادبیاتیندا عمادالدین نسیمی دن اؤنجه یازیب یارادان شاعیرلر آراسیندا گؤرکملی بیر شاعیردیر کی ورقا و گلشا اثریله علم و ادب دونیاسیندا شهرت قازانیب، گؤزه­ل حیکایه­لر ایله خالق ایچینده یاشاییر. یوسف مداح حاققیندا الده اولان معلومات آز اولورسا دا، بیر نئچه اثری اللرده­دیر.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  سه شنبه بیست و نهم مهر 1393ساعت 21:14  توسط م. کریمی | 
 
صفحه نخست
پست الکترونیک
آرشیو
عناوین مطالب وبلاگ
درباره وبلاگ
کتابهای منتشر شده از نویسنده وئبلاگ :
تاریخ ادبیات آذربایجان - 8 جلدی، انتشارات نظری، تهران
ادبیات شفاهی آذربایجان، انتشارات تکدرخت، تهران
کوراوغلو حماسه سی، انتشارات اندیشه نو، تهران
زن در فرهنگ و ادب آذربایجان، انتشارات اندیشه نو
قاچاق نبی، زنجان
زندگی و خلاقیت عمادالدین نسیمی، تبریز، انتشارات نوبل
زبان ترکی در بوته زبانشناسی تطبیقی، زنجان، انتشارات زنگان
مقدمه ای بر تاریخ تحولات زبان ترکی، زنجان، انتشارات زنگان
قوتادغو بیلیک - اصل متن با ترجمه ترکی آذری و فارسی، تهران، انتشارات پینار
شجره التراکمه - اصل متن با ترجمه ترکی آذری و فارسی، پینار
عتبه الحقایق - متن اصلی با ترجمه ترکی آذری و فارسی، اردبیل، ساوالان
دیوان مولانا همتی انگورانی - بر اساس نسخه کتابخانه دانشگاه تهران، تکدرخت
دیوان حکیم هیدجی، اندیشه نو
اسلام - تورک دونیاسی ادبیاتی، پینار
نظامی گنجوی، اندیشه نو
ائلیمیزین آجیان یاراسی، تکدرخت
ائلیمیزین آتشین دیلی، تکدرخت
ائلیمیزین مهربان معلمی، تکدرخت
ائلیمیزین خزان شاعیری، تکدرخت
ائلیمیزین ایکی دیللی شاعیری
ائیلیمیزین شعر شهریاری، پینار
ائلیمیزین طناز شاعیری، پینار
و دهها کتاب دیگر. . .

کتابهای در حال نشر:
تاریخ ادبیات آذربایجان - 12 جلدی، نظری
دیوان قاضی احمد برهان الدین، تبریز، نباتی
دیوان جهانشاه حقیقی، نیکان کتاب، زنجان
دیوان سلطان حسین بایقارا، نباتی
سهیل و نوبهار - خواجه مسعود، نیکان کتاب
داستان احمد حرامی، نباتی
و . . .


نوشته های پیشین
بهمن 1393
دی 1393
آذر 1393
آبان 1393
مهر 1393
شهریور 1393
مرداد 1393
تیر 1393
خرداد 1393
اردیبهشت 1393
فروردین 1393
اسفند 1392
بهمن 1392
دی 1392
آذر 1392
آبان 1392
مهر 1392
شهریور 1392
مرداد 1392
تیر 1392
خرداد 1392
اردیبهشت 1392
فروردین 1392
بهمن 1391
آذر 1391
آبان 1391
مهر 1391
شهریور 1391
مرداد 1391
تیر 1391
خرداد 1391
اردیبهشت 1391
فروردین 1391
اسفند 1390
بهمن 1390
دی 1390
آرشيو
آرشیو موضوعی
تاریخ
ادبیات
نقد ادبی
حیکایه
شعر
ادبیات معاصر
ادبیات کلاسیک
شعر
حیکایه
پیوندها
دوشرگه(همت شهبازی)
آیین - شایین
رضا همراز
مرتضی مجدفر
ایواز طاها
ناصر مرقاتی
ناصر منظوری
نادر ازهری
آذربایجان
آنلام
ایشیق
دورنانیوز
آراشتیرما
یادمان صمد بهرنگی
پرویز شاهمرسی
مین بیر گئجه(رضاکاظمی)
توروز (دیل و اتیمولوژی کتابخانه سی)
حمید علیار
نوید آذربایجان
زبان و ادبیات ترکان خراسان
کوراوغلو
وطن دیلی نیوز
 

 RSS

POWERED BY
BLOGFA.COM