طنز
ياشام داها دا دوزلو اولاجاق!...
طنز
اينانيرسيز, اينانين. اينانميرسيز, اينانمايين. اورتادا بير گوناه وارسا بيزيم بو بوينو سينميش آدي گؤزلين بوينونادير. ياتدي دوردو دئدي: «چوخ دوزسوزسان/ دوزسوز اولما/ دوزسوز ايش گؤرمه/ دوزسوز دانيشما/ ...» بيزده دئديک بس کي «دوز» دا بير تحفه ايميش, هرنهيين «دوزلوسو» گؤزلدير. هئي ال دووادا اولدوق کي اينشاء الله گلهجک حياتيميز گوندن گونه داها دوزلو اولسون. قضادان ووردو دوواميز توتدو. کاش آللاهدان باشقا بير زاد ايستهيه ايديک!... نه ايسه کي دوواميز توتموش, حياتيميز داها دا دوزلاناجاق کيمي گؤرونور. اودو او يئکهليکده «اورمو گؤلو» عؤمرونو سيزه وئريب, بوللوـ برکتلي بير دوزلاغا چئوريلمکدهدير. زحمت چکيب گئديب داشييب گتيرمهيه ده احتياج يوخ, داش دوز دئييل کي قازماـ کولوک گؤتوروب داغ يارايب, دوز چيخاراسان. آغ آپَاغ, پامبيق کيمي توز دوز. بي بالاجا کولک اسدي, ياغيش کيمي گؤيدن ياغاجاق, باجاميزدان توکولهجک. نعمته باخ! ميليونلارجا تون دوز باشيميز اوسته ... ايستميهنين گؤزو چيخسين!... جهنمه کي من قلب خستهسييهم, دوز منه ياراماز. قوي ملَت شن ياشاسين, من جهنمه! ... ائله گؤلون دؤرد يانينا سدلر سالانلار دا ـ ساغ اولسونلارـ «مني بوش وئر, ملت شن ياشاسين!» دئيب, خرج قويوب, بير بئله دووار چکيب, گؤلو دوزلاغا چئويرمهيه جان آتميشلار! ... نه ايسه, بوندان بئله داها شن ياشاما زامانيدي, گولوم. ايشسيزليکده آرادان گئدر. من, آدي گؤزل, گول ميرزه ... هرهميز ايکي قزيل چووال, بير خکي ايشک ... بالامسان بيزله گئدک! آيدا اوچ آياق دوز يوکو گوتوروب, يزد, سيمنان, کرمان, کوير لوت ... کيمي باشقا دوزسوز يئرلره ساتساق چؤرهييز چيخار, قالاني زيارته, سياحته ...
بيلميرم نييه بعضيلرينه عادت اولموش کي هرنهيه بير پولچوک بند ائلهييب, دوداق بوزسونلر! ... دئيهسن بونلار ماکسيم گورکي ايله همآواز اولموشلار کي «اعتراض ائتمک اوچون دوغولموشام!»... اولسون, ددهن رحمتده سن هر نهيه سئوئرسن اعتراض ائله, آما بونا دا يوخ کي. اؤزونو دوشونمورسن, باري خلقي دوشون, ملَتين گلهجهيي ايله اويناما ... نه باغريرسان کي «آغلاياق سئل اولسون, گؤلوموز دولسون!» قارداشيم, عاغلين باشيندادير؟! شور سو بيزيم نهييميزه دهير؟! قوي ايشيميزي گؤرک. ائللرجه دوز ساتيب دوزلاناريق. سونرا دا قوروموش گؤلون يئريني بؤلهريک, هرهيه مين مئتير... اوچ يوز مئترهسينده اوچ قاتلي بير ارباب ائوي, آغاليق. قالاني دا باغ ـ بوستان, هر نه سئوسن اک ـ تؤک, بيچ گؤتور ... اؤزون بيليرسن, آنجاق مندن ائشيتسن خييار اک کي ياخشي شور خيياري چيخار. دوزا دا احتياجي اولماز, بودا بير قازانج!... بلي قارداشيم, بو ايش باشدان آياغا خييردير, آما حاييف کي بيلن يوخ. نئجه دئيهرلر «تاري وئرنده ده بنده يئمهسيني بيلمز!»
کند اوشاغي
آذربایجان ادبیاتی، تاریخی و اینجه صنعتی